การออกแบบท่อลมให้ เสียงไม่ดัง (Low Noise Duct Design)

เป็นเรื่องของการควบคุม ความเร็วลม + ความดัน + การสั่นสะเทือน + การเลือกอุปกรณ์

ตั้งแต่ต้นทางจนถึงหัวจ่าย โดยมีหลักสำคัญดังนี้

1. จำกัดความเร็วลม (Air Velocity) ⭐ สำคัญที่สุด
ยิ่งลมเร็ว เสียงยิ่งดัง
ตำแหน่ง ความเร็วแนะนำ
Main Duct 5–7 m/s
Branch Duct 3–5 m/s
ใกล้หัวจ่าย 2–3 m/s
Return Duct 3–5 m/s
หากออกแบบ Main Duct ที่ 9–10 m/s จะเกิดเสียงลม (Air Noise) และแรงดันตกคร่อมสูงขึ้น

2. เลือกหัวจ่ายลมให้เหมาะสม
* ไม่เลือกหัวจ่ายเล็กเกินไป
* Neck Velocity ไม่ควรสูงเกินประมาณ 2.5–3.0 m/s
* ตรวจสอบค่า NC (Noise Criteria) จาก Catalog
ตัวอย่าง
* ห้องประชุม : NC 25–30
* ห้องนอนโรงแรม : NC 25–30
* สำนักงาน : NC 30–35
* โรงงาน : NC 40–50

3. ลดความเร็วที่หน้า AHU
ควรให้ Face Velocity ของ Cooling Coil ประมาณ
* 2.0–2.5 m/s
หากสูงเกินไปจะเกิดทั้งเสียงลมและแรงดันเพิ่มขึ้น

4. ใช้ Duct Silencer ติดตั้งหลังพัดลมหรือ AHU ช่วยลดเสียงได้ประมาณ
* 10–30 dB เหมาะกับ
* ห้องประชุม
* โรงแรม
* โรงพยาบาล
* Studio

5. ใส่ Flexible Connection ติดตั้งระหว่าง AHU ↔ ท่อลม เพื่อป้องกัน
* การสั่นสะเทือน
* เสียงจากมอเตอร์
* เสียงจากพัดลม

6. หุ้มฉนวนท่อลม
* ฉนวนใยแก้ว 25–50 mm
* ช่วยลดเสียงและป้องกันการควบแน่น

7. หลีกเลี่ยงการเปลี่ยนทิศทางกะทันหัน ไม่ควรใช้ข้องอ 90° แบบหักมุมทันที ควรใช้
* Long Radius Elbow* Turning Vanes เพื่อลดทั้งเสียงและแรงดันตกคร่อม

8. เลือกพัดลมให้ทำงานใกล้ Best Efficiency Point (BEP) หากพัดลมทำงานนอกช่วงประสิทธิภาพสูงสุด จะเกิด
* เสียงใบพัด
* การสั่น
* กินไฟมากขึ้น

9. ตั้งค่า ESP ให้พอดี อย่าเผื่อ ESP มากเกินไป เช่น ออกแบบต้องการ 450 Pa
แต่เลือกพัดลม 900 Pa สุดท้ายต้องหรี่ Damper ทำให้เกิดเสียงลมบริเวณ Damper สูงมาก

10. ใช้ Damper อย่างเหมาะสม ไม่ควรปิด Damper เกิน 50% หากต้องปิดมาก แสดงว่าระบบออกแบบไม่สมดุล
ควรปรับขนาดท่อลมหรือทำระบบ TAB (Testing, Adjusting & Balancing) ค่า NC ที่แนะนำ
พื้นที่ NC
* ห้องนอน 25–30
* โรงแรม 25–30
* ห้องประชุม 25–30
* สำนักงาน 30–35
* ห้องเรียน 30–35
* ร้านอาหาร 35–40
* โรงงาน 40–50

สรุปหลักการออกแบบ
1. จำกัดความเร็วลมให้เหมาะสม
2. เลือกหัวจ่ายที่มีค่า NC ต่ำ
3. ใช้ท่อขนาดเหมาะสมเพื่อลดความเร็ว
4. ใช้ Long Radius Elbow และ Turning Vanes
5. ติดตั้ง Flexible Connection
6. ใช้ Duct Silencer เมื่อจำเป็น
7. หุ้มฉนวนท่อลม
8. เลือกพัดลมให้ทำงานใกล้ BEP
9. ออกแบบ ESP พอดีกับระบบ
10. ทำ TAB หลังติดตั้งเพื่อปรับสมดุลลม
สำหรับงานอาคารสำนักงาน โรงแรม และโรงพยาบาล หากควบคุมทั้ง 10 ข้อนี้ได้ จะสามารถรักษาระดับเสียงให้อยู่ในเกณฑ์ NC 25–35 ซึ่งเป็นระดับที่ผู้ใช้งานส่วนใหญ่รู้สึกสบาย